آمریکا پایگاههای منطقهای خود را به اسرائیل منتقل میکند؛ ترس پنتاگون از موشکهای ایران
خسارتی که ایران در جریان جنگ به پایگاه نیروی دریایی آمریکا در بحرین وارد کرده، بزرگتر و گستردهتر از آن چیزی است که پنتاگون پیش از این فاش کرده بود.
به گزارش اطلاعات آنلاین به نقل از وال استریت ژورنال، پایگاه نیروی دریایی آمریکا در بحرین از اواخر فوریه تا ماه ژوئن بارها هدف حمله قرار گرفت. بر اساس بررسی کارشناسان از تصاویر ماهوارهای، ویدئوهای منتشرشده در شبکههای اجتماعی و مصاحبه با نظامیان فعلی و سابق، حملاتی که از سامانههای دفاعی عبور کردند، خسارات گسترده بر جای گذاشتند که پنتاگون تاکنون آشکارا به آنها اذعان نکرده است. در میان اهدافی که به شدت آسیب دیدند، ساختمان فرماندهی، دستکم ۱۲ ساختمان دیگر و همچنین دو پایانه ارتباطات ماهوارهای قرار داشتند.
پنتاگون تخریب پایگاه بحرین را پنهان کرد
با این حال، ارتش آمریکا مدعی شد در پایگاه دریایی بحرین هیچ تلفات انسانی رخ نداده و این حملات تأثیر قابل توجهی بر روند عملیات نداشته است. آمریکا بیشتر نیروهای خود را از این پایگاه تخلیه کرده بود، اما همچنان تعداد محدودی از پرسنل را در آنجا حفظ کرده است.
تیم هاوکینز، سخنگوی فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام)، گفت که در تمام مدت جنگ، اولویت اصلی حفاظت از نیروهای انسانی بوده، نه ساختمانها: «سنتکام بهدرستی حفاظت از نیروها را بر حفاظت از ساختمانها ترجیح داد و این راهبرد موفق بود. ایران بیش از ۸ هزار موشک و پهپاد شلیک کرد و تنها دو مورد از آنها به کشته شدن نیروهای آمریکایی منجر شد.»
سخنگوی سنتکام همچنین مدعی شد خسارتی که آمریکا به ایران وارد کرده بسیار بیشتر بوده و گفت نیروهای آمریکایی در طول جنگ بیش از ۱۳ هزار و ۵۰۰ هدف را مورد حمله قرار دادهاند.
آمریکا در حال بازنگری در آرایش پایگاههاست
به گفته مقامهای آمریکایی که با وال استریت ژورنال گفتوگو کردهاند، نه تنها خسارت سنگین به پایگاه بحرین، بلکه هدف قرار گرفتن دستکم ۲۰ مرکز آمریکایی در منطقه، از جمله پایگاههای نظامی و مراکز دیپلماتیک، واشنگتن را وادار کرده تا حضور نظامی خود در خاورمیانه را دوباره ارزیابی کند.
ارتش آمریکا در حال بررسی بازسازی ساختار پایگاه بحرین، کاهش حضور نظامی در کویت و عربستان سعودی و انتقال برخی پایگاهها یا فعالیتهای نظامی به مناطق غربیتر و دورتر از برد موشکها و پهپادهای ایران است. مقامها گفتهاند ممکن است برخی از ساختمانهای آسیبدیده اصلاً بازسازی نشوند و انتقال مراکز فرماندهی و کنترل به تأسیسات زیرزمینی نیز در دست بررسی است.
همچنین توانمندیهای نظامی قرار است در نقاط بیشتری از منطقه پراکنده شوند. با این حال، هنوز تصمیم نهایی در این باره گرفته نشده است. یکی از گزینهها، استقرار بخشی از نیروها و تجهیزات نظامی آمریکا در اسرائیل است. در طول جنگ، اسرائیل میزبان دهها هواپیمای آمریکایی، از جمله جنگندهها و هواپیماهای سوخترسان، بوده است.
پنتاگون ابعاد خسارت را اعلام نکرد
در ماه آوریل، دولت آمریکا شرکتهای تجاری ارائهدهنده تصاویر ماهوارهای را تحت فشار قرار داد تا دسترسی به تصاویر مربوط به تخریب پایگاههای آمریکایی و مناطق درگیری را محدود کنند. مقامهای آمریکایی از این اقدام دفاع کرده و گفتهاند این کار برای حفاظت از نیروهای آمریکایی انجام، اما در عین حال باعث شد افکار عمومی نتوانند ابعاد واقعی خسارت واردشده به پایگاهها را مشاهده کنند.
مقامهای پنتاگون با وجود پرسشهای مکرر اعضای کنگره، از اعلام هزینه خسارت واردشده به پایگاههای آمریکا خودداری کردهاند. در جلسه استماع کنگره در ماه مه، زمانی که از پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، درباره هزینه جنگ سؤال شد، او بهجای پاسخ مستقیم گفت: «هزینه دستیابی ایران به سلاح هستهای چقدر خواهد بود؟»
جی هرست، مدیر مالی پنتاگون، هم ماه گذشته به کنگره گفت که برآورد آن زمان از هزینه جنگ، یعنی ۲۹ میلیارد دلار، خسارت واردشده به پایگاههای آمریکا را دربر نمیگیرد. در گزارشی که روز سهشنبه در مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی (CSIS) منتشر شد، هزینه کل جنگ حدود ۴۰ میلیارد دلار برآورد شده است. خسارت واردشده فقط به پایگاههای آمریکا بین ۲.۲ تا ۵.۱ میلیارد دلار بوده است.
مرکز فرماندهی و تأسیسات حیاتی آسیب شدید دیدند
پایگاه پشتیبانی دریایی بحرین در فاصله حدود ۲۴۰ کیلومتری از سواحل جنوبی ایران قرار دارد و بیش از ۳۰ سال مهمترین مرکز قدرت دریایی آمریکا در خاورمیانه بوده است. این پایگاه قابلیت پذیرش همه انواع ناوهای جنگی نیروی دریایی آمریکا را دارد و در مأموریتهایی مانند مقابله با قاچاق سلاح به ایران، جلوگیری از مینگذاری دریایی و حفاظت از نفتکشها نقش مهمی ایفا میکرد.
این پایگاه از سه بخش تشکیل شده است: بخش بندری که عملیات دریایی در آن انجام میشود. پایگاه اصلی که ساختمانهای فرماندهی و اداری در آن قرار دارد. انبارها و تأسیسات جانبی که توسط نیروی دریایی آمریکا اجاره شدهاند. حملات ایران هر سه بخش را هدف قرار داده است. بخشی از ساختمان فرماندهی ناوگان پنجم نیروی دریایی آمریکا در حملات ایران بهشدت آسیب دیده و اکنون غیرقابل استفاده است. هزینه بازسازی همین ساختمان بهتنهایی حدود ۲۰۰ میلیون دلار برآورد میشود.
در ساعات نخست حملات تلافیجویانه ایران، دو پایانه ارتباطات ماهوارهای AN/GSC-52B به همراه مرکز مدیریت ارتباطات بهطور کامل منهدم شدند. هر یک از این پایانهها که امکان ارتباطات نظامی تقریباً بلادرنگ را فراهم میکنند، حدود ۲۰ میلیون دلار ارزش دارند. مکنزی ایگلن، از مؤسسه امریکن اینترپرایز (AEI) و از نویسندگان گزارش ماه آوریل درباره حملات به پایگاههای آمریکا، گفت خسارت واردشده به پایگاه بحرین: «تقریباً ضعفها و آسیبپذیریهای این پایگاه را در همه زمینهها آشکار کرده است.»
جنگ، آسیبپذیری پایگاه بحرین را آشکار کرد
پایگاه پشتیبانی دریایی بحرین (NSA Bahrain) سالها پیش از آنکه ایران به توانایی امروز خود در زمینه موشکهای هدایتشونده دقیق و پهپادها دست یابد ساخته شده بود و جنگ اخیر، آسیبپذیریهای این پایگاه را آشکار کرد. جان «فوزی» میلر، دریاسالار بازنشستهای که پیشتر فرمانده نیروهای دریایی آمریکا در خاورمیانه بود، گفت: «بیش از ۵۰ سال است که در آنجا حضور داریم و این پایگاه بهتدریج در طول زمان گسترش یافته است. اگر قرار بود امروز آن را از نو بسازیم، برخی کارها را کاملاً متفاوت انجام میدادیم.»
پایگاه بحرین تنها پایگاه آمریکا در خاورمیانه بود که خانوادههای نظامیان نیز در آن زندگی میکردند. این پایگاه ظاهری شبیه یک شهرک کوچک آمریکایی داشت؛ با زمین سافتبال، رستورانها، فروشگاه نیروی دریایی و مدرسه، و ملوانانی که هفتهها در دریا مأموریت داشتند، پس از بازگشت به بحرین در آنجا استراحت میکردند. مارک کانسیان، مشاور CSIS، که دو بار در این پایگاه خدمت کرده است، گفت: «آخرین باری که آنجا بودم، داشتند جشن رقص برگزار میکردند.»
کوین دونگان، دریاسالار بازنشسته و فرمانده پیشین نیروهای دریایی آمریکا در خاورمیانه، گفت انتظار ندارد آمریکا حضور خود در بحرین را بهطور کامل پایان دهد. او افزود: «بحرین برای واشنگتن یک متحد مهم است. ما مقر ناوگان پنجم را در آنجا حفظ خواهیم کرد. سؤال اصلی این نیست که آیا این پایگاه کاملاً از بین خواهد رفت یا نه؛ بلکه این است که پس از پایان این روند، چه ساختاری خواهد داشت.»
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، این هفته با پادشاه بحرین و دیگر رهبران منطقه دیدار کرد و بار دیگر بر تعهد واشنگتن به امنیت کشورهای خلیج فارس تأکید کرد. روبیو از امارات متحده عربی و کویت نیز دیدار کرد، اما به عربستان سعودی، که در طول جنگ استفاده از پایگاهها و حریم هوایی خود را برای آمریکا محدود کرده بود، سفر نکرد. این موضوع اختلافنظرهای واشنگتن و ریاض را آشکارتر کرده و روند بازنگری حضور نظامی آمریکا در عربستان را سرعت بخشیده است.
این تصمیمها راهبرد آینده آمریکا را تعیین میکنند
حتی پیش از آغاز جنگ، برخی فرماندهان نظامی آمریکا هشدار داده بودند که پایگاههای این کشور در خلیج فارس در برابر توان موشکی و پهپادی ایران آسیبپذیرند. در دوره نخست ریاستجمهوری دونالد ترامپ، پیشنهاد انتقال پایگاهها به مناطق غربیتر مطرح شده بود، اما هرگز اجرا نشد.
راوی چودری، معاون پیشین وزیر نیروی هوایی آمریکا، گفت: «ما توانستیم از تأسیسات خود دفاع کنیم، اما مهماتی که از سامانههای دفاعی عبور کردند، زیرساختهای لازم برای ادامه عملیات را هدف قرار دادند. این نتیجه آن است که ایران طی یک دهه گذشته فناوریهای تهاجمی خود را بهگونهای توسعه داده که برد بیشتر و دقت بالاتری داشته باشند.»
تصمیمهایی که واشنگتن از این پس درباره اینکه کدام پایگاهها را بازسازی کند، از کدام چشم بپوشد و تا چه اندازه حضور نظامی خود را در منطقه کاهش دهد خواهد گرفت، چگونگی حضور نظامی آمریکا در خاورمیانه را برای نسلهای آینده شکل میدهد.
