مدیرعامل طلاسی: هیچ بندی در ضوابط جدید به نفع کسبوکارهای کوچک نیست
صدور مجوز پلتفرمهای آنلاین طلا دوباره آغاز شده، اما بسیاری از زیرساختهای نظارتی که قرار بود همزمان با این مجوزها راهاندازی شوند هنوز در مرحله تصمیمگیری قرار دارند. مدیرعامل «طلاسی» مهدی فدایی در گفتوگو با پیوست میگوید فعالان این صنعت آماده اتصال به سامانه جامع نظارتی هستند، اما ابهام در ضوابط خزانهداری، نبود سازوکار مشخص برای مدیریت اختلالات و ورود بانکها به بازار فروش طلا، نگرانیهای جدی این کسبوکارها را رقم زده است. او معتقد است مقررات فعلی بیش از آنکه رویکرد حمایتی داشته باشند، بر محدودیت و بازدارندگی متمرکز شدهاند.
به گزارش توسعه برند به نقل از پیوست؛ صدور مجوزهای پلتفرمهای آنلاین طلا از هفته نخست خردادماه و پس از یک وقفه طولانی با حمایت وزارت اقتصاد و عدم حمایت بانک مرکزی و وعدههایی که در رابطه با سامانه جامع نظارتی داده بود شروع شد.
در حال حاضر موضوع سامانه جامع نظارتی به کجا رسیده است و فرآیند نظارتی بهچه شکلی صورت میگیرد؟
تقریبا چند روزست که روند صدور مجوز طبق دستور وزیر اقتصاد آغاز شده و طبق اطلاعاتی که داریم نزدیک به هزار درخواست صدور مجوز برای اتحادیه ارسال شده است. بهتبع هنوز بحث سامانه نظارتی به آن نقطهای که باید قبل از صدور مجوز ایجاد میشد نرسیده است. فعلا در جلساتی که ستاد مبارزه با قاچاق کالا برگزار میکند دنبال این هستیم که سریعتر این سامانه راهاندازی شود. ما در طلاسی بهمنظور تسهیل این روند و اینکه درنهایت یک مدل آزمایشی شروع به فعالیت کند پیشقدم شدیم تا بهعنوان اولین پلتفرم آنلاین طلا، تحت نظارت سامانه نظارتی فعالیت کنیم. ما تمام آزمایشها و موارد مربوط به پیادهسازیهای داکیومنت شاپرک را انجام دادیم و آماده وصل شدن هستیم. اما هنوز یکسری دغدغههایی وجود دارد که برطرف نشده و به سدی برای فعالیت پلتفرمهای آنلاین طلا تبدیل شدهاند.
حتی در جلسهای که با ستاد مبارزه با قاچاق کالا داشتیم آمادگی خودمان را برای اتصال طلاسی به سامانه جامع نظارتی اعلام کردیم. طبق این جلسه قرار شد ما تحت نظارت این سامانه شروع به فعالیت کنیم که البته این روند شامل مواردی است که هنوز مشخص نشده است. مواردی مانند چگونگی همکاری خزانه در این شیوه. البته طبق تصمیمات تعیین شده قرار شد خزانه در مدت آزمایشی در مسیر قرار بگیرد. یا مواردی مانند اینکه پلتفرم ما چگونه اطلاعات را به سامانه ارائه میکند یا اینکه آیا سامانه نظارتی در شرایط خاص میتواند به پلتفرمها کمک کند یا در موقعیتهایی مانند بروز اختلال یا قطعی پیامک و اینترنت تکلیف فعالیت پلتفرمها چگونه خواهد بود. البته در صورت قطعی اینترنت، کل فعالیتها قطع میشود اما ما در ایام جنگ با توجه به محدودیتهای دسترسی به اینترنت و حتی پیامک بهاندازه یک ثانیه هم به مشکلی برنخوردیم و فعالیتمان ادامه یافت. اما اگر مشکل و اختلالی از سمت شاپرک پیش بیاید این مسئله به پلتفرم آسیب میزند. این موضوع را در جلساتی که داشتیم مطرح کردیم و انشاالله این موارد مدنظر قرار بگیرد تا مشکلی برای مدل کسبوکاری پلتفرمهایی که قرارست به این سامانه متصل شوند پیش نیاید.
درباره بروز اختلال در سامانه که برای پلتفرمها بهخودی خود یک تهدید محسوب میشود برنامهای طراحی نکردهاند یا نسخه پشتیبانی برای آن در نظر نگرفتهاند؟ چقدر زمان میبرد تا این مشکلات درون سامانه برطرف شود؟
در مدلی که فعلا طراحی شده است خیلی اصرار دارند که سامانه خیلی سریع راهاندازی شود اما همچنان آن دغدغهها و مباحث موجود بهصورت کامل مورد بررسی و رسیدگی قرار نگرفته است. درهمین باره گفته شده که شما به سامانه متصل شوید ما نیز در ادامه راه و هرجایی که مشکلی بهوجود بیاید کمک و همراهی میکنیم. اما واقعیت این است زمانی که یک مصوبه، ضابطه یا قانونی تنظیم و وضع میشود پس از اجرا و در صورت بروز مشکل و چالش، کسبوکارست که در همان لحظه متضرر شده و به مشکل میخورد. این ضرر و زیان برای کسبوکارهای حوزه ما بیشترست زیراکه پلتفرمهای آنلاین طلا درگیر مواردی مانند نوسانات قیمتاند و این شاخصه از هر اتفاقی در جامعه تاثیر میپذیرد و کسبوکار ما را تحت تاثیر قرار میدهد. ایام جنگ نقطه عطف کاری پلتفرمهای آنلاین طلا بود که نشان دادند همواره و مثل اوقات پیشین همراه بودند و برخلاف کسبوکارهای سنتی طلا که در فعالیتشان توقف ایجاد شد و مدت طولانی مغازههای طلافروشی تعطیل بود پلتفرمها با مداومت و پایداری پاسخگوی نیاز مردم بودند و برای حاکمیت دغدغهای بهوجود نیامد.
با توجه به اشارهای که به مخازن طلا کردید، تمرکزی که اکنون روی بانک کارگشایی وجود دارد با لحاظ شرایطهای حساس مختلف مانند جنگ و سرقت، آیا همین تمرکز یک تهدید محسوب نمیشود؟ برای این مسئله چه اقداماتی صورت گرفته است؟ما هنوز منتظر تعیین ضوابط خزانه هستیم و امروز هم بانک مرکزی ضوابطی را که تنظیم کرده بود به محضر ستاد مبارزه با قاچاق کالا اعلام کرد. در نتیجه قرار شد که این ضوابط تائید هیاتعامل را دریافت کرده و در هیات مقرراتزدایی تصویبش کنند و سپس اجرایی شود. اما همچنان طبق روال گذشته یک مرکز به نام بانک کارگشایی به عنوان خزانه وجود دارد. بهنوعی ماهیت بانک کارگشایی خزانهداری است و طلای مردم را هم در اختیار دارد اما در کل عقل حکم میکند که ما تعداد زیادی خزانه در دسترس داشته باشیم و بهطور کلی از ایجاد انحصار برای مجموعه جلوگیری شود. این رفتار باعث بهبود رقابت و ارائه بهتر سرویس و خدمات به پلتفرمها میشود.
اما چندین سال است که یک مجموعه کار خزانهداری را انجام میدهد تا اینکه ضوابط اعلام شود. پس از آن خزانههای جدید میتوانند درخواست دهند تا بررسی شده و در نهایت پس از اخذ تائید روند واگذاری طلا پلتفرمهای در تعهد آغاز شود.
به نظر میرسد بعد از آن رقابتی که سالقبل صندوقهای طلای بورسی داشتند اکنون نئوبانکها هم خیلی وارد بحث سرمایهگذاری و طلا شدند و این موضوع میتواند روی بحث اعتمادسازی و بزرگتر شدن این صنعت نقش داشته باشد. از نظر شما چه تمایزی را میتوان میان پلتفرمها و نئوبانک و بانکهایی که وارد این حوزه میشوند قائل شد؟
درخواست من در جلسه ستاد مبارزه با کالای قاچاق همین امروز این بود در ضوابطی که برای پلتفرمها تنظیم میکنند اجازه فعالیت به بانکها در زمینه صنف طلا فروشی و طلای آب شده را ندهند. چون بههرحال بانکها در شرایط عادی نیز ترازشان منفی است و مشکلات خاص خودشان را دارند. اما یکی از بزرگترین دارندهها و نگهدارندهها طلا هستند که سرمایههایشان را بهشکل طلا ذخیره میکنند. پلتفرمهایی نیز وجود دارد که اکنون اقدام کردند طلا را در سامانههای خودشان عرضه کنند و در کنار بانکداری، فروش طلا را هم اضافه کنند. بانکها برای قرارگیری در این مسیر صدر در صد و بهراحتی میتوانند اعتماد حاکمیت را جلب کنند اما نکتهای که اینجا مدنظر قرار نمیگیرد فعالیت پلتفرمهای این حوزه است. وظیفه بانک، بانکداری است و زمانی که این نهادها وارد صنف و اتحادیه طلافروشی میشوند و میخواهند در سطح فروش طلا هم فعالیت کنند این ورود به کسبوکارهای کوچکتر این حوزه آسیب میزند و همه آنها را از رده خارج میکند. بانکها با توجه به ارتباطات و تواناییهایی که در زمینههای مالی و وام دارند میتوانند بسیار راحت و سریع گوی رقابت را از پلتفرمها بگیرند. درخواست من این است که اجازه فعالیت به بانکها در زمینه خرید و فروش طلا اعطا نشود و بهعبارتی بانک، بانکداری کند و صنف هم در بحث طلا وظیفه خودش را انجام دهد.
اگر تصور کنید که بانکها نیز وارد این حوزه شوند که البته تاکنون هم بهنظر میرسد این اتفاق افتاده و یکسری بانکها درحال انجام این کار هستند، با این تفاسیر فکر میکنید فعالیت در کنار آنها و راه بقا و حیات چگونه خواهد بود؟
بسیار سخت میشود. درحال حاضر نیز سامانه نظارتی یکسری قوانینی وضع کرده که هیچ مورد حمایتی برای بخش خصوصی وجود ندارد و همه موارد بازدارنده هستند. ما مشکلی با بازدارندگی و سختگیری نداریم اما هیچ نکتهای هم در این ضوابط یافت نمیشود که از کسبوکارهای کوچک حمایت کرده باشد. صنف خصوصی با ۲۰۰ نیرو، پاسخگویی در شرایط بحرانی مانند جنگ و حمایت از مشتری، متعهد به وظایفش بوده اما حمایت از این کسبوکارها در این ضوابط دیده نمیشود. ما با توجه به فعالیت سه ساله و تحت نظارت بودن توقع داریم این عملکرد و تحت نظارت بودن برای مسئولینی که تصمیمگیرنده هستند تاثیر داشته باشد و آنها آگاه باشند که برای چه محصولی تصمیمگیری میکنند.
طلا یک فلز بسیار ارزشمند و گرانبهایی است که در کشور خرید و فروش میشود، ما کمک میکنیم که این فلز ارزشمند در چرخه اقتصادیمان چرخش پیدا کند، کاربر بتواند با شفافیت، با اعتماد و با امنیت بالا خریدش را انجام دهد و تحویل بگیرد و همچنین بتواند سرمایهگذاری انجام دهد. من احساس میکنم در وضع تعیین ضوابط برای کسبوکارهای دیجیتال رویکرد حمایتی وجود ندارد و موارد فقط بازدارنده است.
من واقعا تقاضا دارم که با توجه به گذشته و اتفاقاتی که جنگ تحمیلی به کسبوکارهای اقتصاد دیجیتال تحمیل کرد حداقل از این به بعد رویکرد حمایتی اتخاذ شده و تصمیمات یکطرفه نباشد.
از مدل کسبوکاری و درآمدی صحبت کردید، بهنظر میرسد طلاسی مدتی است به سمت همکاری با کسبوکارهای B2b رفته است، این مدل کسبوکاری را چگونه ارزیابی میکنید؟
ابتکاری که ما داشتیم این بود که از سوپراپهای فعال در بسترهای دیجیتالی تقاضا کردیم تا بخشی را در صفحه فعالیتشان به ما بدهند. مدلی که ما برای این آیکون تعریف کردیم مدل White-label (محصول برچسب سفید) هست. البته که برای همین مدل هم چالشهایی با حاکمیت پیش آمد و ما بسیار سعی کردیم تا توضیح دهیم که این مورد چیست و به چه شکل است و مسئولیتش به عهده طلاسی است. ما برای این اقدام زیرساخت بسیار خوبی تامین کردیم و در حال حاضر به تعداد زیادی از سوپراپهای فعال سرویس ارائه میکنیم. هیچ موقع هم به مشکلی برنخوردیم که خود این موضوع نشان میدهد که توانستهایم زیرساخت فنی قویای را تامین کنیم که با وجود بروز مشکلات مختلف همچنان به کاربران خودمان و هم به کاربران سوپراپها سرویس میدهیم. ما با برندهای بسیار بزرگی در حوزه بانکی مانند بانکت بانک مهر و سوپراپهایی مانند اسنپ و بله و تعداد دیگر طبق قوانین و قراردادهای منعقد شده همکاری داریم. تلاش ما در تعهد ماست و ما نزد بانک کارگشایی سپرده داریم. این شیوه کسبوکاری بهنوعی بهاشتراک گذاشتن ظرفیتهاست. بدین معنا که ظرفیتهای دو کسبوکار بهصورت مشترک مورد استفاده قرار میگیرد و در نتیجه طرفین از امکانات و بازخورد بهتری بهرهمند میشوند. ما از این شیوه در قالب White-label یا مدلهای سرویسهای API استفاده و پیادهسازی کردیم. خوشبختانه با داشتن زیرساخت و تواناییهای فنی جوانان نابغه در کشور ما توانستیم این زیرساختها را پیاده کنیم. با اتکا به این موارد هیچ مشکلی برای این همه سرویس که حجم بالایی از داده در لحظه رد و بدل میشود در شرایط دشوار و قطعی پیش نیامد.
فکر میکنید B2Bها چقدر سهم طلاسی را به خودشان اختصاص بدهند؟
B2Bها تقریبا ۳۵ تا ۴۰ درصد سهم فعالیت طلاسی را تشکیل دادند.
تشدید اهمیت بحث امنیت یکی از مواردی است که بهدنبال افزایش این شکل از همکاریها مطرح میشود، اقدامات شما در این زمینه چه بوده و اینکه باتوجه به مشکلات فنی ناشی از شرایط ویژه اخیر طلاسی چه کارهایی را انجام داده است؟
خوشبختانه تقریبا از دو سال گذشته در نتیجه قراردادهای خوبی که با شرکتهای مشاوره و امنیتی منعقد کردیم توانستیم از تجربههای مجموعههای امنیتی استفاده کنیم. همچنین ما همواره در حال تبادل اطلاعات با شرکتهای همکار B2b هستیم. یکی دیگر از اقدامات ما این است که در بازههای زمانی بسیار کوتاه تستهای نفوذی انجام میدهیم، بکاپ میگیریم و روند ذخیرهسازی اطلاعات را بهصورت لحظهای پیگیری میکنیم. ما خودمان را برای شرایط بسیار بد آماده کردیم تا خدایی نکرده در صورت بروز موقعیتهای دشوار بتوانیم از دادهها و اطلاعات کاربرانمان محافظت کنیم.
با مرور سال گذشته و اتفاقات مختلفی که داشت از جنگ ۱۲ روزه گرفته تا اعتراضات دیماه و جنگ فعلی که در آتشبس بهسر میبریم بهعلاوه اتفاقاتی مانند از سرگیری مجوزها و رقابتی که میان پلتفرمهای آنلاین طلا و نئوبانکها وجود دارد شما سال ۱۴۰۵ را برای کسبوکارهای آنلاین طلا چگونه میبینید؟
متاسفانه سال ۱۴۰۵ با جنگ تحمیلی آغاز شد که اتفاق بسیار دلخراش و ناراحتکنندهای برای کشور و مردم کشورمان است. این جنگ آسیبهای زیادی را به کشور وارد کرد و دوران سختی را پیش آورد. انشاالله که کشورمان همیشه و همواره پایدار و پیروز باشد و چنین اتفاقاتی دیگر رخ ندهد. باتوجه به تجربه جنگ ۱۲روزه ما مدل کسبوکاری را بهگونهای پیادهسازی کردیم که در برابر شرایط اینچنینی آمادگی داشته باشیم. امیدوارم که در سال ۱۴۰۵ با توجه به تعیین تکلیف شدن ضوابط، صدور مجوز از سمت سامانه صدور مجوز و فعالیتمان تحت نظارت سامانه اتفاقات بسیار خوبی در حیطه پیشرفت تکنولوژیهای حوزه پلتفرمهای آنلاین طلا بیفتد. زیرا اعتقاد داریم که این زنجیره طلا قابلیت بسیاری برای فعالیت دارد و با توجه به حمایتهایی که صورت بگیر میتواند توسعه پیدا کند. انشاالله بتوانیم در سال ۱۴۰۵ اتفاقات خوبی را رقم بزنیم و در رشد و پیشرفت کشورمان نقش خوبی داشته باشیم.
تغییر رفتار کاربران در پلتفرم طلاسی در بحرانهای اخیر که عموما با خروج سرمایه همراه است چگونه بود و آیا میتوان گفت تصمیم و رفتار کاربران در جنگ اخیر بهنسبت جنگ ۱۲روزه متفاوت بوده است؟
با توجه به تجربهای که کاربران در جنگ ۱۲ روزه داشتند و تجربه اول هم بود خوشبختانه در جنگ ۶۰ روزه بازخورد کاربران نسبت به جنگ ۱۲ روزه بسیار کمتر و میزان رفتارهای هیجانی آنقدرها نبود و میتوان گفت یک نسبت پنجاه پنجاهی وجود داشت. علت این رفتار در شرایط بحرانی ناشی از اعتمادی است که به ما دارند. زمانی که شما همیشه و در هر شرایط حتی موقعیتهای خاص در دسترس باشید و باکیفیت مناسبی به کاربران سرویس ارائه دهید باعث میشود که کاربران در شرایط سخت هم به شما اعتماد کنند و شما را بهعنوان همراه مطمئن و امین نگه دارند.
