فوتبال یک زبان مشترک است اما من فوتبالی نیستم | ما تکنیک فوتبال را قربانیِ حواشی کردیم
من هم مثل هر جهان سومی دیگری طرفدار تیمهای ضعیفتر هستم. مثلاً در برخی بازیها دوست داشتم ساحل عاج یا مراکش بالا بیایند، کشورهایی که به ما نزدیکترند.
همشهری آنلاین: منصور ضابطیان، مجری، نویسنده و گوینده، از پیوند فوتبال با فرهنگ و جامعه و نگاهی که سفر به بیش از ۵۰ کشور جهان به او داده، در گفتوگو با همشهری آنلاین صحبت کرد.
ضابطیان درباره حضور و همکاریش با برنامه «دری رو به جام» بیان کرد: «بچههای این برنامه به من پیشنهاد اجرا دادند. راستش را بخواهید، من معمولاً هیچوقت سراغِ نریشنگویی در برنامههایی که تخصصم نیست نمیروم؛ چون معتقدم مخاطب هم انتظار ندارد صدای من را روی یک متن صرفاً فوتبالی بشنود. به همین خاطر، در ابتدا تردید داشتم. اما وقتی از آنها خواستم چند نمونه متن برایم بفرستند تا ببینم میتوانم با آن ارتباط برقرار کنم، نظرم عوض شد.»
ضابطیان در ادامه افزود: «نقطه عطف ماجرا برایم اینجا بود که آن متون، فراتر از فوتبال، به ادبیات، شرایط اجتماعی، جهانگردی و جهانبینی کشورها میپرداخت و این برایم بسیار جذاب بود. همانطور که خودتان اشاره کردید، فوتبال در اینجا به یک زبان مشترک تبدیل شده است؛ یعنی میتوان به بهانهی فوتبال که این روزها بسیار پرطرفدار است، درباره فرهنگها و شرایط اجتماعی جهان امروز صحبت کرد و این دقیقاً همان چیزی است که من همیشه دوست داشتهام.»
او در پاسخ به این سوال که تجربیات سفر به بیش از ۵۰ کشور دنیا چقدر در اجرای این برنامه تأثیرگذار بوده است، توضیح داد: «من سعی کردم به متنها وفادار بمانم و نهایتاً اگر کلمهای در دهانم نمیچرخید، آن را تغییر میدادم. اما تفاوت اصلی اینجا بود؛ وقتی کسی که اغلب این کشورها را دیده، در آنها چرخیده و درباره آنها کتاب نوشته، آن متن را میخواند، نتیجه کار بسیار متفاوت میشود. در واقع، این کاری که ما انجام میدهیم، یک بستهبندی است؛ و شما زمانی میتوانید بستهبندی بهتری ارائه دهید که بدانید دقیقاً چه محصولی را بستهبندی میکنید. من چون با اغلب این کشورها زندگی کرده بودم و به آنها سفر کرده بودم، توانستم آن ارتباطِ قلبی و لازم را با متن برقرار کنم.»
او در پاسخ به این پرسش که آیا مشکل فوتبال ایران فنی است یا موضوعات دیگرس وجود دارد گفت: «من خیلی درباره فوتبالِ کشورها پژوهش تخصصی نداشتهام، اما وقتی فوتبال را هم به مثابه یک اتفاق اجتماعی در یک کشور در نظر میگیرید و آن را با سایر اتفاقهای اجتماعی مقایسه میکنید.» این مجری و نویسنده با اشاره به حاشیههای فراوان پیرامون فوتبال ایران گفت: «گاهی آنقدر درگیر مسائل حاشیهای میشویم که از اصل ماجرا، یعنی خود فوتبال و جنبههای فنی آن، فاصله میگیریم. اینکه چه کسی بیاید یا نیاید، چه کسی چه حرفی زده یا فلان بازیگر چه واکنشی نشان داده، حاشیههایی ایجاد میکند که تمرکز را از خود فوتبال میگیرد. همانطور که مثلاً در آموزشوپرورش، در تلویزیون و خیلی جاهای دیگر هم همین اتفاق میافتد و مدام درگیر حاشیهایم؛ اینکه فلانی چه موضعگیری سیاسی دارد یا شرایط اخلاقیاش چگونه است.»
ضابطیان ادامه داد: «در اغلب نقاط دنیا این مسائل را کنار میگذارند و فقط به همان مقوله اصلی میپردازند؛ اینکه آیا این فرد خبرنگار خوبی هست یا نه، مجری خوبی هست یا نه. دیگر کاری ندارند اعتقاداتش چیست یا چه ایدئولوژیای را دنبال میکند. وقتی شما اینقدر بخواهید همهچیز را به شرایط کنونی و مسائل ایدئولوژیک پیوند بزنید، طبیعی است که فوتبال هم از مسیر اصلیاش خارج میشود.»
او در پاسخ به این پرسش که کدام تیم شانس قهرمانی دارد و به کدام تیم علاقه دارد، بیان کرد: «من هم مثل هر جهان سومی دیگری طرفدار تیمهای ضعیفتر هستم. مثلاً در برخی بازیها دوست داشتم ساحل عاج یا مراکش بالا بیایند، کشورهایی که به ما نزدیکترند. اما اگر بخواهم از بین قدرتها بگویم، شخصاً دوست دارم فرانسه قهرمان شود.»
این گوینده در ادامه با اشاره به تعدد برنامههای فوتبالی در رسانهها گفت: «به نظر من اینکه برنامههای مختلفی در حوزه فوتبال ساخته میشود، اتفاق خوبی است. هرچه بیشتر ساخته شود و اگر شرایط مالیاش وجود داشته باشد، سلیقههای مختلف هم پوشش داده میشود؛ از زردترین برنامهها گرفته تا فاخرترین برنامهها مثل «دری رو به جام»، هر کسی بالاخره میتواند سلیقه خودش را پیدا کند. البته گاهی مانند هر حوزه دیگری اشباع میشویم که طبیعی است اما پس از مدتی این وضعیت به تعادل میرسد. الان هم به نظرم کمی شرایط اشباع وجود دارد، اما فکر میکنم در تجربههای بعدی این تعادل بیشتر شود.»
ضابطیان در پایان ابراز امیدواری کرد که رقابتها به بهترین شکل برگزار شود و گفت: «امیدوارم جام جهانی خوبی باشد و باعث پیوند بهتر ملتها با یکدیگر شود.»
